Άρθρα

Εκτύπωση

Παραμένουν επ’ αόριστον τα capital controls

Αδυναμία διατύπωσης οποιασδήποτε πρόβλεψης για τον χρόνο πλήρους άρσης των capital controls δηλώνουν οι τραπεζίτες.

Οπως επισημαίνουν μιλώντας στο «Βήμα» έμπειρα τραπεζικά στελέχη, η επαναφορά της ελληνικής οικονομίας σε καθεστώς... ευρώ εξαρτάται από δύο παράγοντες για τους οποίους δύσκολα μπορούν να διατυπωθούν ασφαλείς προβλέψεις: την ενίσχυση της ρευστότητας στο σύστημα και την αποτελεσματική διαχείριση των «κόκκινων» δανείων.

«Η πρόοδος και στα δύο αυτά μέτωπα είναι απογοητευτική, καθιστώντας τον οδικό χάρτη αναστολής των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων... μακρύ και δύσβατο» επισημαίνει σχετικά γενικός διευθυντής συστημικού ομίλου.

Η αποτυχία των τραπεζών να πιάσουν τους εφετινούς στόχους αύξησης των καταθέσεων καταδεικνύει το πόσο ρευστό είναι το περιβάλλον μέσα στο οποίο οι διοικήσεις τους καλούνται να εφαρμόσουν το σχέδιο ανάκαμψης που έχουν καταρτίσει.

Οι αρχικοί σχεδιασμοί προέβλεπαν για το 2016 ενίσχυση των υπολοίπων κατά 7 δισ. ευρώ τουλάχιστον. Από τους πρώτους μήνες ωστόσο της χρονιάς φάνηκε πως πρόκειται για πολύ φιλόδοξη επίδοση. Πλέον, επιτυχία θα θεωρείται μια άνοδος της τάξης των 2 δισ. ευρώ.

Η ανάκαμψη
Η καθυστέρηση στην ολοκλήρωση της πρώτης αξιολόγησης του ελληνικού προγράμματος από τους δανειστές είχε ως αποτέλεσμα η χρονιά να ξεκινήσει με μεγάλες απώλειες, με τις καθαρές εκροές να διαμορφώνονται σε 2 δισ. ευρώ ως και το τέλος Απριλίου. Εκτοτε, χρειάστηκε να περάσουν 4 μήνες για να επανέλθουν τα υπόλοιπα στα επίπεδα που βρίσκονταν στις αρχές του χρόνου, δηλαδή γύρω στα 123 δισ. ευρώ.

Ο μηδενισμός των απωλειών ήταν αποτέλεσμα κυρίως της αύξησης των εσόδων από τον τουρισμό, αλλά και της μείωσης των εισαγωγών, που παραδοσιακά καταγράφεται τους καλοκαιρινούς μήνες.

Μικρή συμβολή στην άνοδο των μεγεθών είχαν οι ιδιώτες, οι οποίοι μετά τη συμφωνία της κυβέρνησης με την τρόικα και τη συνεπακόλουθη μείωση της αβεβαιότητας περιόρισαν τις αναλήψεις μετρητών.

Μετά τις 23 Ιουλίου, οπότε απελευθερώθηκαν οι αναλήψεις για το νέο χρήμα, δηλαδή για μετρητά που κατατίθενται σε τραπεζικούς λογαριασμούς, υπήρξε μία επιπλέον μικρή ώθηση για ένα διάστημα περίπου δύο εβδομάδων.

Η... μιζέρια
Ωστόσο, από τον Δεκαπενταύγουστο και μετά, τα πράγματα επανήλθαν στη συνηθισμένη... μιζέρια, όπως χαρακτηριστικά σημειώνει επικεφαλής διεύθυνσης καταθέσεων συστημικής τράπεζας.
«Από τη μία πλευρά οι αυξημένες φορολογικές υποχρεώσεις της περιόδου που τρώνε τις αποταμιεύσεις των πελατών μας και από την άλλη το γενικότερο κλίμα αστάθειας που κρατά μακριά από τις τράπεζες μετρητά που βρίσκονται σε θυρίδες και σε λοιπές προσωπικές κρυψώνες, αναμένεται να συγκρατήσουν τα υπόλοιπα κοντά στα ιστορικά χαμηλά που διαμορφώθηκαν μετά την επιβολή των capital controls» αναφέρει ο ίδιος.

Τα «κόκκινα» δάνεια απειλή για τις καταθέσεις
Αβέβαιες είναι οι προοπτικές και για την πορεία των επισφαλειών, η μείωση των οποίων επίσης αποτελεί αναγκαία συνθήκη για την ενίσχυση της εμπιστοσύνης στο τραπεζικό σύστημα, καθώς σε περίπτωση νέας ανακεφαλαιοποίησης για την κάλυψη πιστωτικού κινδύνου είναι πιθανόν να κινδυνέψουν και οι καταθέτες.
Οι τράπεζες έχουν συμφωνήσει με τον επόπτη τους τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων τους κατά 40 δισ. ευρώ ως το τέλος του 2019, ωστόσο ακόμη δεν έχουν καταφέρει να φουλάρουν τις μηχανές τους, κατά κύριο λόγο εξαιτίας της κωλυσιεργίας της κυβέρνησης στη θεσμοθέτηση των αλλαγών στο πτωχευτικό δίκαιο και στο πλαίσιο που αφορά τις ποινικές ευθύνες των τραπεζικών στελεχών.

Επιπλέον, για να υπάρξει ομαλοποίηση των αποπληρωμών, σημειώνουν τραπεζικοί κύκλοι, θα πρέπει να βελτιωθούν οι συνθήκες στην εγχώρια αγορά. Αυτή την περίοδο έχει σημάνει «κόκκινος συναγερμός» στις μονάδες επισφαλειών των τραπεζών για την επίδραση των φόρων που καθίστανται ληξιπρόθεσμοι ως το τέλος του έτους στις εισπράξεις τους. «Είναι πιθανόν ένα αξιοσημείωτο ποσοστό των δανειοληπτών να κληθούν να επιλέξουν τι θα πληρώσουν: τη δόση τους ή τους φόρους» αναφέρει τραπεζική πηγή. Και προσθέτει πως αν μέσα στην επόμενη διετία δεν υπάρξει ουσιαστική μείωση των «κόκκινων» δανείων, η απειλή του «κουρέματος» των καταθέσεων θα αποτελεί τον μεγαλύτερο ανασταλτικό παράγοντα για την επιστροφή των καταθέσεων.

Πηγή: Το Βήμα